Pieter Groen ( -1795), Lena van Dijke en Pietertje Born (1737-1798)

Ouders
Pieter Pietersz Groen is een zoon van Pieter Groen en Pietertje van der Waal. Zijn beide ouders zijn in Spijkenisse overleden. Waarschijnlijk is hij uit Spijkenisse of omgeving afkomstig. Zijn geboortejaar ligt rond 1740.
Lena van Dijke is voor 1772 in Middelharnis overleden.
Pietertje Cornelisdr  Born is een dochter van Cornelis Bastiaans Born en Klaasje Pieters van Rafel. Pietertje is op 6 oktober 1737 in Middelharnis gedoopt. Ze is op 9 mei 1762 in Middelharnis getrouwd met Jan Jobsz Verduijn. Uit dit huwelijk zijn twee kinderen geboren.

Huwelijken en kinderen
Pieter Groen was veerman. Hij is op 7 januari 1767 in Middelharnis met Lena van Dijke getrouwd.  Op 28 augustus 1768  is Pieter Pietersz Groen (1768-1843) gedoopt. Lena van Dijke is mogelijk bij de geboorte overleden. 
Op 19 januari 1772 is Pieter met Pietertje Born getrouwd. Op 20 september van dat jaar werd de tweeling  Klaasje en Willempje gedoopt. Cornelis werd gedoopt op 7 november 1773. Deze drie kinderen zijn waarschijnlijk jong overleden.
Cornelis Groen (1775-1858) is op 26 februari 1775 gedoopt en Bastiaan Groen (1778-1813) op 8 februari 1778. Pieter (uit het eerste huwelijk) en Cornelis werden visser in Middelharnis. Bastiaan is visser geworden in Veere.

Verkoop van huis en schuit

In 18 april 1788 werd het huis van Pietertje en Pieter geveild, tegelijk met een  'sakerdaanse kast'.uit de boedel van het echtpaar. Het huis stond aan de Nieuwe Kaai tussen de taanhuizen en het huis van Leendert Pietersz Abeele. Ook het schuitje van Pieter werd geveild (1). De eigendommen gingen onder de hamer omdat het echtpaar gescheiden was.

Rechterlijk Archief Middelharnis,
inv.nr 68. verkoping 18 april 1788

Het huis moesten ze uiterlijk in mei verlaten. Waar Pietertje en de kinderen onderdak kregen is niet bekend. Pieter, inmiddels geen veerman meer maar kaaiwerker van beroep, zocht onderdak in herbergen of hij vond 's nachts een slaapplek op een van de schuiten in de haven. Gezien zijn drankgebruik wilde niemand hem meer onderdak verschaffen en begon hij te zwerven. Baljuw Lambertus Kolff vond dat Pieter een gevaar vormde voor de veiligheid van het dorp en hij liet hem oppakken. Volgens de baljuw was Pieter niet voor rede vatbaar en zag hij geen andere mogelijkheid dan hem enige dagen in voorlopige hechtenis te nemen. Het dorpsbestuur heeft op 5 september 1788 op het raadhuis vergaderd over de vraag wat ze met Pieter aan moesten. De baljuw kreeg het verzoek om te zien naar een geschikte gelegenheid 'om hem op de groote vaart, het sy op Oost Indien het sy ten oorlog geëngageert te krijgen' om het dorp te onlasten van 'zulk een slegt voorwerp' (2).

Reis met een slavenhaler
Pieter zou op 27 oktober 1791 naar de Oost vertrekken met het schip Pollux van de kamer Zeeland van de VOC. Pieter Groen uit 'Middenharnast' staat echter in de boeken vermeld als 'absent bij afvaart' (3).
In plaats van naar de Oost te gaan vertrok Pieter Groen uit 'Meneersen' als matroos naar de West. Op 17 december 1791 is hij uit Middelburg vertrokken met de Zeemercuur, een schip van de Middelburgsche Commercie Compagnie. Het schip maakte van 17 december 1791 tot 22 januari 1794 een driehoeksreis. Eerst naar Guinee aan de Afrikaanse westkust om slaven op te halen die in Demerary werden verhandeld en vervolgens weer terug naar Middelburg. Pieter verdiende volgens het soldijboek 16 gulden per maand. De tabak die hij aan boord kocht werd in mindering op zijn soldij gebracht.

Soldijboek. Reis van de Zeemercuur 1791-1794

Uit de soldijboeken blijkt dat een aantal matrozen onderweg overleed. Zij hebben Middelburg nooit meer terug gezien (4).

Matroos op een handelsschip
Pieter keerde begin 1794 terug naar Middelburg en ging als matroos op de Zeeuwse stromen varen. Na  twee jaar lang alle ontberingen van een reis naar de West doorstaan te hebben, kwam hij in 1795 om in het water tussen Middelburg en Veere. 

'Als matroos varende op handelsschip De Prince op de Zeeuwsche stromen tussen Middelburg en Veere verdronken', luidde de verklaring die in 1822 werd opgetekend.(5)

Pieter Pieters Groen (1768-1843), stuurman onder Deense vlag.
Pieter, de zoon uit het eerste huwelijk, trouwde op 10 april 1791 met Aletta Pieters Abeele (1770-1830).
Hij heeft op 10 april 1797 de eed als stuurman afgelegd. Op 3 juni 1792 werd Pieter geboren, op 17 oktober 1793 Jannetje, op 24 mei 1798 Lena en op 25 mei 1804 Grietje. 

Pieter Groen was een van de stuurlieden uit Middelharnis die in 1798 onder Deense vlag voer (7). Zie ook het bericht van 6 april 2016.

Bastiaan Groen (1778-1813) in Veere
Bastiaan Groen is ongeveer in 1802 in Veere getrouwd met Dirkje But. Op 25 december 1811 werd hun dochter Willemijna Laurina gedoopt; zij heeft maar kort geleefd. 
Veere heeft in 1809 zwaar geleden onder de Engelse bombardementen. In 1810 konden de burgers schadeclaims indienen. Bastiaan Groen uit de Wagenaarstraat had als gevolg van de 'bomperdase' de volgende schade: de gordijnen van het bed, een schouwkleed, een tafel, stoelen, kussenslopen, een spiegel en de spullen die op de schouw stonden (6).
Bastiaan is op 4 juli 1813 in Veere overleden. Zijn beroep in 1811 en 1813 was visser.

Genealogische gegevens afkomstig van Joke van Rumpt, bewerkt voor Arjaentje

1. Rechterlijk Archief Middelharnis,, inv.nr 68. biljet van de verkoping van 18 april 1788. Sakerdaan is een houtsoort.
2. idem. inv. nr. 94, op 5  september 1788
3. database VOCopvarenden Nationaal Archief
4. Soldijboek, Journaal van de kapitein en andere bronnen van deze reis in het digitaal archief van de 
Middelburgsche Commercie Compagnie. 
5. Huwelijksbijlage 1814/22 Middelharnis, huwelijk van Aagtje van Woensel en Cornelis Groen.
6.. J.H. Midavaine. Veere 1809 . Artikel in De Wete 38(2009)4,pagina  11
7. Archief voormalige gemeente Middelharnis, inv. nr. 9. Resolutieboek, 25 juni 1798

Zie over Jannetje Groen de tekst van 10 juni 2014 op dit weblog.
Zie ook het bericht van 3 oktober 2013 op dit weblog over Pieter Groen, zoon van Cornelis Groen (1775-1858) 

Emigratie van vissers uit Middelharnis naar Veere in 1732

De visserij van Veere

Rond het jaar 1600 telde de vissersvloot tachtig schepen, waarvan 26 haringschepen en 54 schepen die gezouten vis aan wal brachten. De Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) heeft aan de visserij van Veere veel schade berokkend; in totaal zijn 91 vissersschepen door kapers genomen. Daarna heeft  de visserij zich hier nooit meer hersteld. 
De algehele neergang van de visserij in Zeeland was niet alleen te wijten aan de oorlogsomstandigheden, ook aan het feit dat de Zeeuwen liever in de landbouw, de droogmakerijen en de handelscompagnieën (VOC, WIC, MCC) investeerden dan in de zeevisserij. De haringvisserij werd volledig door Holland overgenomen.
Het aantal vissersschepen in Veere bedroeg in 1740 ongeveer vijftig en in 1750 ongeveer dertig.

Panorama van Veere ca. 1662 door Pieter Hendriksz Schut 

Vissersgezinnen uit Middelharnis naar Veere
In 1732 zijn pogingen gedaan om vissers naar Veere te halen. Mogelijk was de Admiraliteit van Zeeland hierbij betrokken. Het aanbod bestond uit vrijdom van stadsaccijns en twee tot drie jaar vrije huishuur. Barend Waterman, een voormalig stuurman uit Middelharnis die zich in het Zeeuwse Fort Liefkenshoek als predikant had gevestigd, heeft minimaal zes ventjagers met dit aanbod benaderd. Een visser is, naar men zegt, rechtstreeks door de Admiraliteit benaderd. Kregen ook vissers uit andere plaatsen dit aanbod of had men in Veere een voorkeur voor vissers uit Middelharnis ?

Twee vissers - ventjagers zijn naar Veere verhuisd, allebei zwagers van Barend Waterman. De weduwe en kinderen van Waterman hebben zich later bij hen gevoegd. 
U kunt doorklikken op de namen voor meer bijzonderheden.

Bastiaan van Kakum (1707-  )
Willem van Kakum (1711-  )
het gezin van Barend Waterman (1693 -1735)


Bronnen:
A.P. van Vliet. De Zeeuwse zeevisserij in de jaren 1568-1648. Middelburg, 2003. 41,134,159-160
U.J. Mijs. De vischafslag van Middelharnis. Middelharnis, 1897. 116-117
Marco Kuiper, Vissers en ventjagers, de visserij van Middelharnis gedurende de achttiende eeuw. Leiden, 2011. 45-48

Willem van Kakum (1711- ) en Cornelia van Twist

Ouders 
Willem Stevensz van Kakum is een zoon van Steven Willemsz. van Kakum (stuurman) en Pietertje Bastiaans Visscher. Hij is op 11 januari 1711 in Middelharnis gedoopt.
Willem was ventjager in Middelharnis


Huwelijk en kinderen
Willem van Kakum is ongeveer in 1739  in Veere met Cornelia van Twist gehuwd
Abraham van Kakum is op 15 april 1740 gedoopt, Cornelia op 18 januari 1743 en opnieuw een Cornelia op 26 januari 1744. Stephanus is gedoopt op 9 januari 1746 

Naar Liefkenshoek en Veere
In het februari of maart 1732 is Willem samen met zijn broer Bastiaan aangehouden bij het Zeeuwse Fort Liefkenshoek. De beide ventjagers hadden vistuig aan boord en dat was tegen de regels. Ventjagers verhandelden en vervoerden vis van het Haringvliet naar Antwerpen. Het was hen niet toegestaan om zelf te vissen. Het schikkingsvoorstel bestond uit een aanbod om zich tegen aantrekkelijke condities in de Zeeuwse plaats Veere te vestigen. Willem van Kakum heeft Middelharnis inderdaad verlaten. Hij  werd samen met zijn broer Bastiaan visser en pachter van de visserij in de binnen- en buitengrachten van Liefkenshoek. Beiden waren inwoner van Veere. Dit blijkt uit een stuk van 12 februari 1734 waarin ze zich beklagen over hun arrestatie door de vaandrig Rollant van Liefkenshoek.
Bastiaan en Willem deden belijdenis bij de predikant van Liefkenshoek, dat was hun zwager Barend Waterman. In de kerkenraad van Veere ontstond discussie over de vraag of de broers lidmaat konden worden op basis van een attestatie uit Liefkenshoek. De attestatie is op 27 februari 1734 door de kerkenraad geaccepteerd.

De kinderen
- Cornelia trouwde met Joris Schaveel, zoon van Jan Schaveel en Stijntje Janse de Mooij (als Stijntje Jans Moeij in 1746 als lidmaat vanuit Middelharnis in Veere ingeschreven). Joris was lijkdienaar en in Middelharnis geboren. Cornelia is op 26 september 1819 in Veere overleden. Joris overleed op 2 december 1819, 76 jaar oud.
- Abraham van Kakum is op 2 maart 1814 in Middelburg overleden.
- Stephanus is begraven op 24 mei 1800 in Veere (dit kan ook zijn neef, de oudste zoon van Bastiaan zijn geweest). 




Bronnen: zie bij het bericht over Barend Waterman van 31 januari 2015

Bastiaan van Kakum (1707- ) en Lijsbeth Vink

Ouders
Bastiaan Stevensz van Kakum is een zoon van Steven Willemsz van Kakum (stuurman) en Pietertje Bastiaans Visscher. Hij is op 18 december 1707 in Middelharnis gedoopt. Bastiaan was ventjager in Middelharnis.
Lijsbeth Mattheusdr Vink is een dochter van Matthijs Vink en Jannetje Thomasdr Herwijer. Lijsbeth is voor 1736 overleden.

Huwelijk en kinderen
Bastiaan en Lijsbeth zijn op 29 januari 1730 getrouwd in Middelharnis. Hij was 22 jaar.
Op 20 mei 1731 is hun zoon Stephanus van Kakum in Middelharnis gedoopt.

Bastiaan van Kakum was ventjager


Naar Liefkenshoek en Veere

In het februari of maart 1732 is Bastiaan samen met zijn broer Willem aangehouden bij het Zeeuwse Fort Liefkenshoek. De beide ventjagers hadden vistuig aan boord en dat was tegen de regels. Ventjagers verhandelden en vervoerden vis van het Haringvliet naar Antwerpen.Het was hen niet toegestaan om zelf te vissen. Het schikkingsvoorstel bestond uit een aanbod om zich tegen aantrekkelijke condities in de Zeeuwse plaats Veere te vestigen. Bastiaan van Kakum heeft Middelharnis inderdaad verlaten. Hij  werd samen met zijn broer Willem visser en pachter van de visserij in de binnen- en buitengrachten van Liefkenshoek. Beiden waren inwoner van Veere. Dit blijkt uit een stuk van 12 februari 1734 waarin ze zich beklagen over hun arrestatie door de vaandrig Rollant van Liefkenshoek.
Bastiaan en Willem deden belijdenis bij de predikant van Liefkenshoek, dat was hun zwager Barend Waterman. In de kerkenraad van Veere ontstond discussie over de vraag of de broers lidmaat konden worden op basis van een attestatie uit Liefkenshoek. De attestatie is op 27 februari 1734 door de kerkenraad geaccepteerd.

Huwelijken met Maria de Visscher en Johanna Koerte
Bastiaan is op 9 maart 1736 in Veere getrouwd met Maria de Visscher (1715-1739). De zoon uit dit huwelijk Cornelis van Kakum (1739-1807) is op dezelfde dag gedoopt. Maria is op 26 maart 1739 begraven in Veere.
Bastiaan is een jaar na het overlijden van Maria opnieuw getrouwd. Het huwelijk vond plaats op 12 april 1740 in Veere en de bruid was Johanna Koerte. Op 9 maart 1741 werd Pieter van Kakum gedoopt; hij is jong overleden evenals Pieter die in 1746 gedoopt is. Adriaan van Kakum, gedoopt op 26 april 1741 in Veere, heeft wel de kindertijd overleefd. Hij trouwde in 1766 in Vlissingen.

Cornelis heeft gevaren bij de Middelburgsche Commercie Compagnie tussen 1764 en 1766 als derde waak op het fregat Haast u langzaam.

Stephanus is begraven op 24 mei 1800 in Veere (dit kan ook zijn neef, de zoon van Willem zijn geweest). 

Bronnen: zie bij het bericht over Barend Waterman van 31 januari 2015

Barend Waterman (1693 -1735) en Cornelia van Kakum (1696-1751)

Ouders
Barend Waterman is een zoon van Barend Jansz Waterman (stuurman) en Leuntje Jansdr van der Jacht. Hij is op 8 november 1693 in Middelharnis gedoopt.
Cornelia van Kakum is een dochter van Steven Willemsz  van Kakum (stuurman) en Pietertje Bastiaans Visscher. Zij is op 30 september 1696 in Middelharnis gedoopt.

Jeugdzonde
In 1713 werd Barend Barendsz Waterman ervan beschuldigd dat hij 'libellen of soogenaamde pasquillen' in het diaconie-zakje zou hebben gestoken om predikant Nicolaas Magerus te bespotten. Baljuw Kip heeft Barend gedagvaard, maar Barend liet verstek gaan. Zijn vader schreef een brief aan de Leenmannen van Middelharnis omdat hij wilde voorkomen dat de baljuw een kostbare en onaangename procedure zou beginnen. Zijn 'ootmoedelijk' verzoek was om de zaak 'composibel' te verklaren.(1)  Barend heeft ten overstaan van de kerkenraad toegegeven dat hij het geschrift had gemaakt. De baljuw heeft hem een boete van 70 ducatons opgelegd. De kerkelijk straf was enige tijd censuur, dat wil zeggen dat Barend van het avondmaal werd uitgesloten.

Huwelijk en kinderen
Barend en Cornelia trouwden op 27 januari 1715 in Middelharnis. Ze waren 21 en 18 jaar oud. Op 28 februari 1716 is Jan Waterman gedoopt; op 25 april 1717 Steven (hij is voor 1723 overleden); op 29 januari 1719 Ariaantje, op 17 mei 1723 Steven en op 24 februari 1726 Pieter.

Bedreiging van baljuw Kip en de Halsheren
Na het overlijden van Ds. Magerus in april 1718 ontstond er verschil van mening tussen de ambachtsheren en de gegoede burgerij over de benoeming van een opvolger. Ook Barend Waterman deed weer van zich spreken.
Uit de maand mei van het jaar 1718 dateert een tweede incident, eveneens met een religieuze achtergrond. Het gebeuren werd in september 1722 opgetekend. Barend woonde toen niet meer in Middelharnis. 
Schout en schepenen van Middelharnis verklaarden zich nog goed te herinneren dat op een avond een groot rumoer op de straten is gehoord en dat er een 'confluentie' van mensen voor het huis van baljuw Kip stond. Barend Waterman en nog twee of drie anderen dwongen de baljuw en de in zijn huis aanwezige Halsheren onder vele bedreigingen om een verklaring te ondertekenen. Ze wilden afdwingen dat een predikant met de naam Lomis in Middelharnis zou worden aangesteld. De aanwezigen hebben onder druk hun handtekening gezet. Ze zijn de toezegging niet nagekomen omdat ze met geweld gedwongen waren om te tekenen. Waterman en de zijnen zijn (door de fiscaal alhier zijnde) verhoord en gedagvaard voor het Hof van Holland.(2)

Barend Waterman's leven nam een verrassende wending: hij werd predikant.

Predikant in Liefkenshoek
Barend Waterman werd door de classis Voorne en Putten als proponent toegelaten. Hij werd beroepen als predikant in het Zeeuwse Fort Liefkenshoek op 29 maart 1729 en bevestigd op 22 juni 1729. De classis Tholen en Bergen op Zoom keurde zijn benoeming goed nadat hij met goed gevolg een examen had afgelegd over de tekst Romeinen 5:1. 

Wij dan, gerechtvaardigd zijnde uit het geloof, hebben vrede bij God, door onzen Heere Jezus Christus

In 1731 is hij beroepen in Hoek, maar dit beroep heeft hij niet geaccepteerd.
Barend Waterman probeerde in 1732 vissers en ventjagers uit Middelharnis over te halen om naar Veere te verhuizen. Zijn zwagers Bastiaan en Willem van Kakum hebben hier, voor zover bekend, als enigen gehoor aan gegeven.

De Zeeuwse forten Lillo en Liefkenshoek.
Detail van Ferrariskaart, gemaakt tussen 1781-1787

Overlijden van Barend Waterman, vertrek van Cornelia naar Veere
Barend is op 19 mei 1735 in Liefkenshoek overleden, 41 jaar oud. Cornelia bleef met vier kinderen achter, de oudste was negentien en de jongste negen jaar oud. Haar huis in Fort Liefkenshoek heeft ze op 10 augustus 1736 verkocht aan de nieuwe predikant.
Cornelia is op 7 februari 1739 als lidmaat in Veere ingeschreven. Haar beide broers Bastiaan en Willem van Kakum en hun gezinnen woonden al in Veere. Ze is hier op 6 februari 1751 begraven.
Adriana Waterman is op 28 januari 1738 als lidmaat in Veere ingeschreven en Steven op 1 februari 1747.



Bronnen:
J.M.G. Leune. Lillo en Liefkenshoek, de geschiedenis van twee Scheldeforten, 1585-1786. Brussel, 2006, deel 2,  repertorium. Volg  deze link: Repertorium Lillo en Liefkenshoek
Marco Kuiper Vissers en ventjagers, de visserij van Middelharnis gedurende de achttiende eeuw. Leiden, 2011. 45-48
Genealogie Cor Koene Cornelis van Kakum
www.zeeuwengezocht.nl

1. Rechterlijk Archief Middelharnis, inv. nr. 25, fl. 50, 30 november 1713. Een pasquil is een schotschrift. Composibel verklaren betekent dat de zaak open staat voor een juridische schikking.
2. idem, inv. nr. 26, 15 september 1722
Zie voor beide kwesties ook: . J.L. Braber. Historie Nederlands Hervormde Kerk Middelharnis, p. 74-77.

Stuurmannen van de visschuiten van Middelharnis in 1782

In 1782 hadden dertig bezaanvisschuiten en gaffelvisschuiten de haven van Middelharnis als thuishaven. Naast de bezanen en de gaffelaars waren er ook de schuiten van de ventjagers, de ventjagersbezaanbunschuiten.

Door transacties van schepen en scheepsparten, waarvan de akten in het archief bewaard zijn (1), weten we hoe de vloot eruit zag in die jaren en wie de stuurmannen waren.

Op een deel van de namen kunt u doorklikken voor genealogische en historische informatie over de stuurmannen, de families en de schuiten. De gegevens worden zo mogelijk nog aangevuld.

Stuurlieden van bezaan- en gaffelschuiten
Cornelis Abeele (1715-1798)
Jan Abeele (1732-1806)
Joost Abeele (1755-1804)
Jacob van de Bogaart (1733-1803) 
Huijbert van Dalen (1736- )
Cornelis van Eck (1741-   )

Dirk van Heest (1744-    )
Jan Kanse (1738-1795)
Herman Koert (1746-1817)
Jan Kom (1746-1784)
Maarten Leeflang (1745-1810)

Gijsbert Muije (1730-1811)
Aren van den Nieuwendijk (1737-voor 1801)
Gerrit Onderdelinden (1743-1826)

Simon Pas
Adrianus van de Roovaart (1724-1799)
Michiel van de Roovaart (1753-1784)

Mattheus Smit (1752-1821)
Jacob Spaan (1745-1812)
Klaas Spaan (1738-1811)
Cornelis Stapel (1730-   )
Gerrit Stapel (1731-1801)
Simon Stapel (1757-1826)

Jan van den Tol
Bastiaan Visser (1723-1801)
Dirk Visser (1737-1803)
Thomas Visser (1737-1811)

Aren Wafelbakker (1753-  ) 
Corstiaan Wafelbakker (1755-1832)

Ventjagers

Joost Boeter (1746-1807)
Maarten Dupree (1735-1824) 

Pleunis Leeflang (1736-1781)
Hendrik Matse (1740-1821)

Hendrik van de Roovaart  (1731-1803)

Cornelis Vermaas




1. Rechterlijk Archief Middelharnis, inv. nr 17.  

Zie ook:
Marlies Jongejan. Vissen onder Oostenrijkse vlag, Middelharnis tijdens de Vierde Engelse oorlog (1780-1784) in: Tijdschrift voor Zeegeschiedenis 34(2015)2, 77-95

Dirk Spaan (1711-1746) en Annetje Bijkerke (1715-1782)

Ouders
Dirk Cornelisze Spaan is een zoon van Cornelis Dirksz Spaan en Maria Jacobs van der Valk. Hij is op 28 juni 1711 in Middelharnis gedoopt.
Annetje Klaasdr Bijkerke is een dochter van Klaas Cornelisz Bijkerk en Lijsbeth Andriesse Lagendijk. Ze is op 3 februari 1715 in Middelharnis gedoopt.

Huwelijk en kinderen
Dirk en Annetje zijn op 2 april 1734 in Middelharnis getrouwd, ze waren 22 en 19 jaar oud. Op 22 januari 1736 is Maatje gedoopt. Klaas is op 10 januari 1738 gedoopt, Elisabeth op 6 juni 1740, Cornelis op 7 oktober 1742 en Jacob op 20 juni 1745.

Huwelijk van de kinderen
Klaas Spaan (1738-1811) is op 2 april 1766 getrouwd met Maria Vliegvis. Ze waren 28 en 21 jaar oud. Maria Vliegvis is een dochter van Hendrik Pietersz Vliegvis en Maria Jacobsdr Oosterling. Ze is gedoopt in Stad aan 't Haringvliet op 10 september 1745 en in Middelharnis overleden in 1805. Op 17 december 1766 is Dirk gedoopt, op 19 maart 1769 en op 7 augustus 1774 zijn er eveneens zoons met de naam Dirk gedoopt. Johannes is op 31 mei 1778 gedoopt en op 3 augustus 1783 is opnieuw een zoon met de naam Johannes gedoopt.
Elisabeth Spaan (1740-1767) is op 28 december 1759 getrouwd met Jacob Jansz Rijcke (1739-1770). Ze waren 19 en 22 jaar oud. Elisabeth en Jacob zijn allebei jong overleden. Ze hadden drie kinderen Cornelia, geboren in 1760, Annetje uit 1762 en Jannetje uit 1763.
Jacob Spaan (1745-1812) is op 9 mei 1784 gehuwd met Arentje Pleunisse Koudijzer (1763-1786). Ze waren 38 en 20 jaar oud. Arentje is een dochter van Pleunis Leenderts Koudijzer en Elisabeth Vermeulen (van der Meulen). Jacob trouwde in 1795 voor de tweede keer, nu met Trijntje Arijse van der Staal, geboren in 1775. Ze waren 50 en 20 jaar oud. 

Klaas Spaan en Jacob Spaan stuurmannen in Middelharnis in 1782
De bezaanvisschuit Jonge Huijbertje uit Middelharnis had als stuurman Klaas Spaan en als boekhouder Leendert van den Tol.Jacob Spaan was stuurman van de bezaanvisschuit De Jonge Dirk van dezelfde boekhouder.
De schuiten zijn op 22 februari 1782 verkocht aan de Compagnie Van der Jagt en Van der Gronden uit Oostende. Klaas Spaan en Jacob Spaan zijn op 25 februari 1782 ingeschreven als poorter van Gent. Beide formaliteiten waren nodig om onder neutrale Zuid-Nederlandse vlag te kunnen varen tijdens de Vierde Engelse Oorlog (1).

  
De erfenis van Annetje Bijkerke
Dirk Spaan was 35 jaar bij zijn overlijden op 10 september 1746. Annetje is 67 jaar geworden, ze overleed 26 november 1782 in Middelharnis. De erfgenamen waren Jacob, Klaas, Cornelis en de drie kinderen van Elisabeth. De kinderen werden vertegenwoordigd door armmeester Dirk van der Slik

dat bij Geregtelijke Inventarisatie van den boedel en goederen, bij voorn: Annetje Claesz: Bijkerke, wedue Spaen, ontruimd en nagelaeten dezelve was bevonden met meerdere Schulden en lasten bezwaerd te zijn, dan de effecten en baeten van die quamen te beloopen; Ende verklaerende daeromme de Compten, zoo in privé als voorz: qualiteit, en dus voor zoo veel hun aengaet, den voorsz: boedel en nalatenschap van de wedue Dirk Spaen te refudiceeren en abandonneeren bij deezen

Cornelis en Jacob hebben de erfenis en dus ook de schulden aanvaard. Dirk van der Slik en Klaas Spaan hebben de erfenis verworpen (2).

Genealogische gegevens afkomstig van Pieter Koster te Haarlem, bewerkt voor Arjaentje

1.  Poorters en buitenpoorters van Gent 1477-1492, 1542-1796. Gent, Stadsarchief, 1986. 269-270.  Rechterlijk Archief Middelharnis, inv. nr 17.
2. Rechterlijk Archief Middelharnis, inv. nr 29, 3 februari 1783.

N.B. Cornelia Rijcke trouwde met  Dirk Hilleman, Annetje in 1785 met  Jacob Jansz van der Meulen, Jannetje in in 1787 met Adrianus Arijse van der Staal. Arij van der Staal (1788-1866) is een zoon van Jannetje.
Haar oom Jacob werd tevens haar zwager.