Het verlies van de gaffelschuit van Arij Dupree uit Middelharnis in 1821

In de reeks van scheepsrampen van de vissersvloot van Middelharnis mag ook het vergaan van de gaffelschuit Trijntje en Neeltje, stuurman  Arij Dupree niet onvermeld blijven. Het gebeurde in de nacht van 2 op 3 januari 1821 voor de kust van Goedereede. Deze winter was buitengewoon streng: het ijs kruide tot manslengte tegen de havenhoofden op. Zware ijsgang maakte dat de bemanning de  schuit moest verlaten. 

In het dorp kreeg men door de bouw van nieuwe sloepen net weer wat vertrouwen in de toekomst van de visserij, maar het vergaan van de Trijntje en Neeltje maakte dat de "blijdschap beneveld" werd.  De bemanning overleefde de ramp. Acht gehuwde mannen, raakten brodeloos. De beklagenswaardige situatie van de stuurman wordt in onderstaande tekst in het bijzonder genoemd. Hij had zes kinderen en de zevende was op komst.

De Maatschappij tot Nut van 't algemeen hield een inzameling om de materiële nood te verzachten.

Arij Dupree en Lijntje Visser
Stuurman Arij Dupree is op 29 mei 1774 in Middelharnis gedoopt, zoon van Maarten Dupree en Trijntje Lagendijk.Arij trouwde met Lijntje Visser, geboren in 1778.  
In 1800 is dochter Trijntje geboren, daarna volgden Maatje (1804), Maarten (1807), Hendrik (1810), Marinus (1813) en Teuntje (1817), Op 28 januari 1821 werd Catrijna geboren, het zevende kind dat ten tijde van bovenstaand bericht op komst was.
Lijntje Visser is op 23 juli 1849 overleden, 71 jaar oud, toen de cholera-epidemie heerstte. Arij is heel oud geworden: hij was 85 jaar toen hij op 29 mei 1859 overleed.
Maarten is in 1867 omgekomen met de ramp van de Wisselvalligheid. 

Zie voor meer gegevens over vissers uit de familie Dupree het bericht van 16 december 2012 en voor de ouders van Arij het bericht van 3 december 2014.


Bron: Flakkee's maandblad tot Nut van 't algemeen, no. 1, januari 1821. Hierin ook gegevens over de strenge winter.

Gerrit Cornelisz Koning (1774-1817) en Arentje van der Waal (1782-1832)

Gerrit Koning en Arentje van der Waal waren de ouders van mijn betovergrootmoeder Sara Koning. Zie bericht over haar in het blogarchief van 5 februari 2012

Voorouders van Gerrit Koning

De vroegste vermelding van de naam Koning in Middelharnis is in 1592. Gerrit Jacobs Coningh, geboren omstreeks 1550, is op 27 november 1592 in de kerk begraven. Hij was zeevisser van beroep. Hij was gehuwd met Aechte Coninginne, overleden in 1615 in Middelharnis. Uit dit huwelijk is maar een kind bekend: Jacob Gerritse Coningh (ca.1575-1626).

Jacob Gerritse Coningh is rond 1600 gehuwd met N. Hendricksdr., overleden in 1633. Ze hadden vijf kinderen : Gerrit, Heijndrick, Cornelis, Abel en Jannetje. 

Over Jacob is bekend dat hij zeevisser was en in 1611 schepen van Middelharnis. Jacob Geertsz was medeondertekenaar van het akkoord betreffende de visafslag in 1598.

Ook een Jan Geertsz Coningh ondertekende het akkoord, mogelijk ook een zoon van Gerrit Jacobsz.

De volgende generaties:

Cornelis Jacobsz Coningh (ca.1607-1637) gehuwd met Leentje Jans de Wit geboren ca. 1610. Cornelis was "stierman" (stuurman) van beroep.

Jacob Cornelisz Coningh (1636-   ) gehuwd in 1660 met Ariaentje Jans en later (voor 1669) met Maatje Engelsdr van der Kaag.

Cornelis Jacobsz Koningh (1664-    )  gehuwd in 1692 met Teuntje Jans Houwer. Zij kregen acht kinderen onder wie Jan Cornelisz Koningh (1696-  ) en Gerrit Cornelisz Koning (1698-1764). Gerrit is op 9 maart 1698 in Middelharnis gedoopt.

Gerrit Cornelisz Koning (1698-1764) en Anna Pieterse van der Spek (1714-1785)

Gerrit is op 16 december 1725 met Geertruij Hendrikse Scheer getrouwd. Zij werd op 15 januari 1742 in Middelharnis begraven. Uit dit huwelijk zijn geen kinderen bekend.
Gerrit en Anna zijn op 4 november 1742 in Middelharnis getrouwd. Anna was 28 jaar en afkomstig uit Zoeterwoude. Gerrit was 44 jaar ten tijde van het huwelijk.

In 1746 werd Pietertje geboren, in 1748 Cornelis, in 1750 Maria, in 1752 Teuntje en in 1754 Pieter.

Gerrit Koning, stuurman van de gaffelschuit De Welstand.
Op 9 februari 1750 heeft Gerrit 1/16 part in de gaffelvisschuit De Welstand gekocht. Kort daarvoor was hij stuurman van deze schuit geworden. Op 25 september 1751 legde hij de eed als stuurman af.

In het begin van het jaar 1764 is de gaffelvisschuit van stuurman Gerrit Cornelisz Koning met de volledige bemanning vergaan. Zie het volgende bericht. Gerrit was 65 of 66 jaar toen hij verdronk. Anna bleef met vijf kinderen achter, de oudste was zeventien en de jongste negen.
Anna verkocht op 7 juli 1764 een huis op de hoek van De Bruijnes straatje, naast de Kaaidreef, no. 243 op het kohier, aan stuurman Jan Jacobsz Kanse. Ze was al weduwe, waarmee bevestigd is dat de ramp vroeg in het jaar heeft plaatsgevonden (1).
Anna is hertrouwd met Jan Klaasz van Heukelum, ze is in 1785 overleden.

Jan Cornelisz Koning (1696-   ) en Beatrix Benjamins de Haan

Deze oudere broer van stuurman Gerrit Koning  en zijn vrouw hadden een dochter Suzanna uit 1722, een zoon Cornelis Jansz gedoopt 28 oktober 1729 en een zoon Benjamin Jansz gedoopt 18 juli 1732. 

Suzanna trouwde met Johannes Thomas Wittekoek. Hun zoon Jan Wittekoek verklaarde in 1837 dat twee ooms van hem in 1764 omgekomen zijn toen de schuit van Gerrit Koning vergaan is. Dit moeten zijn geweest:

Cornelis Jansz Koning (1729-1764) en Benjamin Jansz Koning (1732-1764). Ze waren 34 en 31 jaar ten tijde van de ramp.

Cornelis was in 1759 in Dirksland getrouwd met Grietje Aarts van Leerdam. Ze hadden twee zoons, Jan uit 1760 en Arend uit 1762. Grietje is op 11 november 1764 hertrouwd. 

Benjamin was in juni 1762 met Maria Dirkse Kouwerkerk getrouwd. Van dit echtpaar zijn geen kinderen bekend. Maria is op 22 april 1769 met Teunis Jansze Buurveld (1734-1781) getrouwd. Teunis was stuurman op de gaffelschuit De Gans.

Ouders van Gerrit Koning en Arentje van der Waal

Gerrit was een zoon van Cornelis Gerritsz Koning (1748-1809) en Elisabeth Gerrits Verhage (1751-1809). Cornelis heeft zijn vader en twee neven in 1764 verloren met de ramp van de gaffelschuit van zijn vader. Hij was toen zestien jaar oud. Cornelis en Elisabeth zijn in 1773 in Middelharnis getrouwd. Gerrit Cornelisz was de oudste zoon, geboren in 1774, Huibertje Cornelis is in 1778 geboren, Anna in 1783 en Leuntje in 1786. 

Arentje van der Waal is een dochter van Abram Abrahamse van der Waal en Sara de Ruiter. Sara kwam uit Oude Tonge. Ze zijn in 1780 in Oude Tonge getrouwd. Arentje is in 1782 geboren, ze was  het enige kind van Abram en Sara.

Huwelijk en kinderen
Gerrit Cornelisz Koning en Arentje van der Waal trouwden op 7 augustus 1801 in Middelharnis. Ze waren 26 en 19 jaar oud. Gerrit was visser van beroep. Op 1 februari 1802 werd Cornelis Koning geboren. Dochter Sara is van 22 september 1803; Adriaantje van 1807 is overleden in 1815; dan volgen Elisabeth van 1810 die maar kort geleefd heeft en Elisabeth van 1811. Abram is in 1814 geboren en Adrianus in 1817. Hij is overleden in 1819.

Gerrit overleed op 42-jarige leeftijd, een half jaar na de geboorte van Adrianus.

Arentje was 35 toen ze weduwe werd. Ze bleef met vijf kinderen achter.  De oudste zoon was vijftien jaar. De jongste was een half jaar, hij overleed in 1819.

Huwelijk en overlijden van de kinderen

Cornelis Koning (1802-1849) is getrouwd met Maria Dubbeld, geboren in Stad aan 't Haringvliet. Cornelis is op 1 maart 1849 overleden.

Sara Koning (1803-1849)  bleef ongehuwd. Zij heeft in 1832 een dochter gekregen: Adriaantje Koning. Sara is op 15 juni 1849 overleden.

Elisabeth (1811-1849) is in 1835 getrouwd met Cornelis van Waard. Ze is overleden op 13 juni 1849.

Abram Koning (1814-1885) is in 1841 getrouwd met Klaasje Koster.

Sara en Elisabeth overleden allebei in juni 1849, het hoogtepunt van de grote cholera-epidemie in Middelharnis. Cornelis was ruim 3 maanden daarvoor overleden. Mogelijk was ook hij het slachtoffer van de cholera. 

Verantwoording:
Gegevens van Pieter Koster, bewerkt voor Arjaentje

1.Rechterlijk Archief Middelharnis, inv. nr. 10. Protocol van opdrachten, transporten en hypotheken, gepasseerd voor schout en schepenen., 1757-1770, fol.150v . Digitale bronbewerking op de website van het Feijne Kwartier

Jan Witvliet (1823-1881) en Pieternella Kortweg (1825-1900)

(Voor)ouders

Jan Witvliet is een zoon van Arend Witvliet (1796-1851) en Trijntje Pas (1797-1867 ). De vader van Jan was arbeider.
Zijn grootvader heette eveneens Aren(d) Witvliet (1776-1802) en was gehuwd met Arendje van Groningen. Hij is in 1802 overboord gevallen van het schip van de martkschipper van Oudenhoorn en verdronken. Zijn lichaam is in januari 1803 in Charleroi opgevist en begraven (1).

Pieternella Kortweg (soms ook Korteweg) is een dochter van Balten Kortweg die arbeider was en Lena (den) Danser.

Huwelijk en kinderen

Jan en Pieternella trouwden op 8 december 1844, ze waren 21 en 19 jaar oud. Jan was arbeider ten tijde van het huwelijk. Later is hij sasmeester geworden.

Vier weken na het huwelijk werd zoon Arend geboren. De oudste zoon is maar vier jaar oud geworden, hij overleed op 11 juni 1849 toen er een cholera-epidemie woedde.

Pieternella kreeg haar eerste kind begin 1845 toen ze 19 was, haar jongste werd in 1870 geboren toen ze 45 was. Ze kreeg elf kinderen waarvan er zes volwassen werden. Vijf kinderen waaronder de tweeling Christina en Lena overleden als zuigeling of als peuter.

Arend uit 1851 was de oudste, dan volgden Lena uit 1853, Balten uit 1858, Trijntje Johanna uit 1863, Mattheus Marinus uit 1866 en Adriaantje uit 1870. Het gezin woonde op het havenhoofd bij de sluis (adres: Buiten D 862). Ze behoorden tot de christelijk gereformeerde kerk.

Overlijden van Jan Witvliet

Jan Witvliet was sasmeester van de spui- en schutsluis van Middelharnis (zie het vorige bericht). Op 22 september 1881 is hij om twee uur in de nacht in de sluis verongelukt.

Nabestaanden

Lena, Aren en Balten waren al getrouwd toen hun vader verongelukte. Trijntje Johanna trouwde in 1885 en Adriaantje in 1897. Mattheus Marinus was onderwijzer, hij trouwde in 1894 in Amsterdam.

Lena Witvliet trouwde in 1873 met Tijs Hovestadt uit Werkendam die in 1878 als sasmeester in Middelharnis is komen werken. Pieternella en haar jongste kinderen bleven met het gezin Hovestadt op de sluis wonen tot Tijs en Lena in 1887 naar Yerseke vetrokken.

Vanaf 1887 woonden Pieternella, Adriaantje en Mattheus Marinus op het Vingerling (C615). Pieternella werd herbergierster. Mattheus Marinus vertrok in 1892 naar Amsterdam en Adriaantje in 1897 naar Rottterdam. Ook kleindochter Pieternella Wagner, dochter van Trijntje Johanna, woonde tijdelijk in.

Pieternella heeft ook nog op het Vissersdijk (C33) gewoond. Op 19 april 1900 is ze naar Rotterdam verhuisd waar ze op 30 september 1900 overleden is. Ze was 75 jaar oud.

1. Huwelijksbijlage bij akte 3 van 1814, huwelijk Jozijna Witvliet met Jan de Korte. Waarschijnlijk was Aren schippersknecht.

Pieter Groen (1797-1884) en Hendrikje Springvloed (1800-1874)

Ouders
Pieter Groen was een zoon van Cornelis Groen en Laurijntje Mijnheer (overleden 1812). Cornelis was visser van beroep.  In 1814 is dochter Pietertje Groen op twaalfjarige leeftijd overleden, Arend Groen (1806-1854) overleed in Veenhuizen.
Hendrikje Springvloed kwam uit Sommelsdijk, ze was een dochter van Jacob Springvloed en Klaartje Pas (overleden 1806).

Huwelijk en kinderen
Het huwelijk tussen Pieter en Hendrikje was op 7 mei 1822. Pieter was visser, 24 jaar oud en Hendrikje was 22 jaar. Getuigen waren allen vissers: Jan Pas, Leendert van der Waal en Jan Wittekoek. De vaders van bruid en bruidegom waren aanwezig, de moeders waren allebei al overleden.

Het eerste kind werd Cornelis genoemd, hij werd op 30 augustus 1822 geboren, vier maanden na het huwelijk. Hij overleed in 1826, vier jaar oud.  Jacob was de tweede, hij werd op 9 september 1824 geboren en overleed in 1828, drie jaar oud.
In 1827 volgde opnieuw een Cornelis en op 24 mei 1830 werd Jacob geboren. In 1833 volgde Pieter, in 1836 Laurens (overleden in 1839), in 1838 Klaas.

Klaas Groen is op 9 juni 1849 ten tijde van de cholera-epidemie overleden, hij was tien jaar.

Van de zeven zonen van Pieter en Hendrikje hebben er drie de kindertijd overleefd.

Huwelijk van de kinderen

Cornelis Groen was trouwde in 1850 toen hij 22 jaar was. De bruid was Janna de Blok, twintig jaar oud. Jacob Groen trouwde in 1856 met Martina de Reus uit Sommelsdijk, ze waren 25 en 24 jaar oud. Pieter Groen is in 1858 met Kommertje Dubbeld getrouwd, dochter van Machiel Dubbeld en Maria van der Kamp. Ze waren 25 en 24 jaar oud.
De zoons werden alle drie visser.

De scheepsramp met de Eben Haëzer 1863: Jacob Groen omgekomen
Jacob Groen (1830-1863) was een van de opvarenden van de sloep Eben Haëzer , schipper Bastiaan Dubbeld, die begin december 1863 met man en muis verging. Zie eerdere berichten op dit weblog.

Nabestaanden van Jacob Groen

De ouders van Jacob waren nog in leven ten tijde van de ramp. Zijn vrouw Martina de Reus bleef met twee kleine kinderen achter. De oudste zoon Pieter is in 1857 geboren en maar enkele weken oud geworden. Dochter Hendrikje is in 1859 geboren, ze was vier jaar toen Jacob overleed. Noach Groen (genoemd naar Noach de Reus, de vader van Martina) is in 1860 geboren, hij was drie jaar ten tijde van de scheepsramp
Martina trouwde op 27 juni 1868 opnieuw met een visser (1). Hij heette Johannes Magchiel Goris Verolme. Ze was toen 37 jaar oud. Samen kregen ze in 1870 nog een dochter die Fransje heette. Zij werd maar enkele maanden oud. 

Noach Groen werd kleermaker, hij was ongehuwd en is in 1890 overleden toen hij 29 jaar was.
Martina de Reus overleed in 1898, ze was 66 jaar oud.
Hendrikje Groen was ongehuwd, ze was winkelierster in de 2e Weistraat en overleed in 1914.

Ongeval op de Adriana Lumina 1894: Paulus Groen overleden
Een zoon van Cornelis Groen, de oudere broer van bovenvermelde Jacob, heette Paulus Groen (1867-1894). Hij is op zaterdag 22 december 1894 overboord gevallen van de MD 13 Adriana Lumina, schipper Johannis de Korte. Hij was 27 jaar oud.




Maas- en Scheldebode, 28 december 1894

Nabestaanden van Paulus Groen
Paulus Groen was op 28 oktober 1892 getrouwd met Pietertje Hoogmoed uit Sommelsdijk. Ze waren 24 en 23 jaar oud. Paulus stond als C.G. ingeschreven en Pietertje als N.H. Ze woonden in de Nieuwstraat. Op 20 juli 1894 werd zoon Cornelis geboren, hij was nog maar een half jaar oud toen zijn vader verongelukte.

Pietertje verhuisde met Cornelis naar een van de Weistraatjes en ging met haar vader, moeder en zuster samenwonen. Haar vader was bouwknecht, geboren in 1837.
Cornelis Groen werd sigarenmaker. Hij trouwde met Arendje Krijger, ze woonden op het Spuiplein.



1. Op 26 mei 1868 publiceerde de Nederlandsche Staatscourant het  "regstvermoeden van overlijden" van Jacob Groen waardoor juridisch de weg vrij was voor een nieuw huwelijk.

Genealogische gegevens van Joke van Rumpt

Gerrit Hotting (1764-1838) en Lena Kanse (1770-1811)

De ouders van mijn betovergrootmoeder Lena Hotting (zie de tekst op dit weblog van 31 januari 2012) waren Gerrit Hotting en Lena Kanse.


Jan Kanse (1738-1795) de vader van Lena Kanse
Lena Kanse is een dochter van Jan Jacobszn Kanse (gedoopt 7 september 1738) en Jesina Klaasdr Buth. Jan Kanse is op 7 september 1738 gedoopt, zoon van Jacob Jansz Kanse en Katrina Jansdr Dermoij.ook wel Kaatje van der Moeij genoemd.
Het gezin bestond uit: Kaatje (1760), Klaas (1760), Jacob (1764), Johannes (1765), Lena (1770), Neeltje (1775) en Neeltje (1779). Jan Kanse is op 23 oktober 1795 begraven (gaardersarchief)

Stuurman van de Jonge Johannis in 1782

De gaffelvisschuit Jonge Johannis, had Jan Kanse als stuurman en Andries Vink als boekhouder. 
De schuit  is op 22 februari 1782 verkocht aan de Compagnie Van der Jagt en Van der Gronden uit Oostende. Jan Kanse is op 25 februari 1782 ingeschreven als poorter van Gent. Beide formaliteiten waren nodig om onder neutrale Zuid-Nederlandse vlag te kunnen varen tijdens de Vierde Engelse Oorlog (2).

Jan Kanse en Bastiaan Visser naar Londen in 1786
Bastiaan Visser en Jan Kanse zijn in maart 1786 naar Londen gereisd om namens de boekhouders en stuurlieden van Middelharnis om de belangen van de Middelharnisse tarbotteelt en tarbothandel te bepleiten (3).

Jacob Kanse (1764-1810) stuurman onder Deense vlag
Jacob Kanse, een oudere broer van Lena, was een van de stuurlieden die in 1798 onder Deense vlag voer (4). Hij was in 1793 gehuwd met Marie Bastiaan Hollaar.


Huwelijk en kinderen van Gerrit Hotting en Lena Kanse
Gerrit en Lena zijn in 1790 getrouwd. Op 1 januari 1792 werd Neeltje Hotting (1792-1865) geboren, op 29 december 1798 kwam zoon Pieter Hotting (1798-1861) ter wereld, Josina Hotting (1801-1832) werd op 18 december 1801 geboren en in 1808 werd op 28 december Lena Hotting (1808-1849) geboren. De kinderen zijn allemaal tussen 18 december en 1 januari geboren valt me op.
Er moet nog een vijfde kind geweest zijn want bij het overlijden van Lena Kanse in juli 1811 is opgetekend dat ze vijf kinderen had. Lena is jong overleden, ze was nog maar 41 jaar oud.

Overlijden van Lena Kanse in 1811
huwelijksbijlage 1823 akte 9 Middelharnis
huwelijk van Jan Krijger en Josina Hotting

Huwelijk van de kinderen

- Neeltje Hotting trouwde als eerste en wel op 11 februari 1814 met Cornelis Langbroek (1787-1859), zoon van Jeroen Langbroek en Elia Rooij (1), broer van Maarten Langbroek (zie tekst van 21 juni 2013).
- Josina Hotting trouwde op 11 mei 1823 met Jan Krijger. Ze was nog maar dertig jaar oud toen ze in 1832 overleed. Ze had twee kinderen, Lena uit 1825 en Pieter uit 1829. Jan Krijger  is in 1834 hertrouwd met Arendje van den Nieuwendijk. 

- Lena Hotting kreeg op haar zeventiende jaar,  in 1825, al een zoon, op haar negentiende jaar volgde een dochter. De vader was Bastiaan van Eck die de kinderen  bij het huwelijk in 1827 erkende. Lena Hotting trouwde in 1827 met Bastiaan van Eck. Lena overleed ten tijde van de cholera-epidemie, 41 jaar oud (ze werd even oud als haar moeder Lena Kanse). Zij was de moeder van mijn overgrootmoeder Lena van Eck. Zie bericht van 3 februari 2012.

- Pieter Hotting trouwde op 22 november 1830 met Jacoba Johanna Borsje.

Familieleden op zee gebleven
- Jan Krijger (1799-1863), de man van Josina, is omgekomen bij een van de scheepsrampen van 1863 of 1865. Mogelijk was hij aan boord van de Vrouwe Aplonia schipper Maarten Langbroek. Jan Krijger was een oom van Maarten Langbroek.
- Maarten Langbroek, de schipper van de Vrouwe Aplonia, is in 1863 verdronken toen deze sloep met man en muis verging. Hij was een zoon van Neeltje Hotting en Cornelis Langbroek, kleinzoon van Gerrit Hotting en Lena Kanse. Zie ook bericht op dit weblog van 6 maart 2013.
- Arend Langbroek (1845-1863) was een kleinzoon van Neeltje Hotting en Cornelis Langbroek. Hij was waarschijnlijk ook aan boord bij zijn oom Maarten.

- Wessel Johannes Hotting (1837-1863) of (1837-1865) geboren 4 april 1837, zoon van Pieter Hotting en Jacoba Johanna Borsje is evenals zijn oom Jan Krijger bij een van de scheepsrampen in 1863 of 1865 omgekomen, deVrouwe Aplonia, de Eben Haëzer of de Lucretia Adelaïde.

Pieter Krijger (1829-1861) overleden in de haven
Pieter Krijger geboren op 16 mei 1829, zoon van Jan Krijger en Josina Hotting, is op 28 februari 1861 in de haven van Middelharnis overleden. Pieter was visser en 32 jaar toen hij overleed. Hij was in 1855 toen hij 25 was gehuwd met 38-jarige Lena Lugthart, dochter van Gijsbert Lugthart en Adriana Bree. Ze hadden geen kinderen.



1. in de akte staat foutief Elia Hotting
noot:
Jan Krijger, Arend Langbroek en Wessel Johannes Hotting zijn in het bevolkingsregister 1861-1890 doorgehaald.
Dit is gebeurd in 1871. Gezien de familiebetrekkingen is het waarschijnlijk dat ze tot de bemanning van de Vrouwe Aplonia behoorden.
2. Rechterlijk Archief Middelharnis, inv. nr 17.  Poorters en buitenpoorters van Gent 1477-1492, 1542-1796. Gent, Stadsarchief, 1986. 269-270

3. Marco Kuiper, Vissers en ventjagers. p. 55-57
4.Archief voormalige gemeente Middelharnis, inv. nr. 9. Resolutieboek, 25 juni 1798 

Paulus Rooij (1756-1821) en Willemtje Bouwer (ca.1756-1825)

Paulus Rooij was een zoon van Maarten Rooij en Anna Kreeft,. De ouders van Willemtje Bouwer heetten Willem Bouwer en Arentje Brom (1). Paulus had o.a. een zus die Lena heette en die met schipper Jacob Bree getrouwd was. Zie tekst op dit weblog van 22 februari 2013.
Paulus en Willemtje trouwden in 1784, ze kregen vier kinderen: Maarten (1784), Arentje (1787), Willem (1790) en Annetje (1794). Arentje trouwde met Gijsbert Rietmulder en Annetje met Leendert Koote. De zonen Maarten en Willem werden visser.

Maarten Rooij (1784-1849) en Aaltje Witvliet (1778-1851)
Maarten en Aaltje trouwden in 1810.  Ze kregen drie kinderen. Willempje Rooij (1812-1885), Cornelis Rooij (1815-1860) en Paulus Rooij (1822-1909).
- Cornelis trouwde als eerste, in 1837 met Maria Vrijdag. Ze kregen zeven kinderen. 
- Paulus trouwde op 2 maart 1849 met Maria Elisabeth Nagtegaal, een dochter van  Hubrecht Nagtegaal en Anna Verdoes. Zie de tekst op dit weblog van 19 februari 2012. Haar zus Petronella was met Hendrik de Waard getrouwd.

 Pieter Rooij (1862-1895) was een zoon van Paulus en Maria Elisabeth. Hij was een van de bemanningsleden van de sloep Zeemanshoop die in 1895 met man en muis vergaan is. Pieter was in 1886 met Dana Hartog getrouwd. Zie ook de tekst van 22 februari 2012. 

Pieter Rooij in 1875
Zierikzeesche Nieuwsbode, 5 september 1990

Vader Maarten Rooij overleed op 3 juli 1849 toen de cholera-epidemie in Middelharnis heerste. 
- Op 3 mei 1851 trouwde Willempje Rooij op 39-jarige leeftijd met Paulus de Koning de weduwnaar van Cornelia Touw die met zes jonge kinderen was achtergebleven (zie bericht van 30 mei 2013). Samen kregen Willempje en Paulus nog een dochter Aaltje die na enkele weken overleed. Paulus de Koning (1811-1863) was een van de bemanningsleden van de Vrouwe Aplonia, een van de sloepen die van 3 op 4 december 1863 vergaan is.

Willem Rooij (1790-1825) en Annetje Koudijzer (ca.1794-1863)

Willem Rooij, de jongere broer van Maarten, trouwde op 10 juni 1815 met Annetje Koudijzer. Op 8 juni 1816 werd zoon Paulus geboren, in 1820 Pieternella en in 1823 Arendje.
Willem Rooij was visser. Hij was een van de bemanningsleden van de gaffelschuit van Jacob Bree die op 16 oktober 1825 is vergaan (2). Jacob Bree was een oom van Willem.
Annetje bleef achter met drie jonge kinderen.
- Arendje Rooij is maar acht jaar geworden, 1831 overleden.
- Pieternella (van Beek) Rooij (1820-1907) trouwde in 1839 met Leendert de Koning. Ze zijn in 1855 gescheiden wegens overspel van Pieternella. Ze is in 1869 hertrouwd met Cornelis van Gelder uit Goedereede.
- Paulus Rooij (1816-1871) was visser. Hij is op 15 maart 1871 aan boord van de vissloep Pieter Mogge, schipper Cornelis Dubbeld, overleden op 55 NB. Hij was 54 jaar en ongehuwd (3).

1. Gegevens van Joke van Rumpt en uit de genealogie Rooij 
2. Blijkt uit bijlage bij huwelijksakte Middelharnis 1839 no. 21. Huwelijk van Pieternella met Leendert de Koning.
3. Overlijdensakte Middelharnis, 1871, 20.

Paulus de Koning (1776-1813) en Adriaantje van Abeele (1780-1857)

Ouders

Paulus de Koning was een zoon van Paulus de Koning  en Neeltje Gerritsdr. van Besooijen (1753-1815). Paulus werd geboren op 5 november 1776 en als "onegt" op 29 januari 1777 in Middelharnis gedoopt. Paulus is voor de geboorte van zijn zoon overleden. Paulus en Neeltje waren nog niet getrouwd (1). 
Paulus de Koning (1753-1776) was ventjager, hij is in 1776 verdronken, circa 23 jaar oud. Neeltje van Besooijen is op 25 april 1779 getrouwd met Arend van der Velde. Hij is eveneens op zee verongelukt, in 1819.

Adriaantje van Abeele was een dochter van Pieter Abeele (1742-1809) en Hendrina Tieleman (1749-1800). 

Huwelijk en kinderen

Paulus en Adriaantje trouwden op 17 april 1804 in Middelharnis. Op 26 november 1804 werd zoon Paulus geboren die nog geen drie jaar oud werd, overleden op 15 september 1807.

Op 11 februari 1807 werd Hendrina de Koning geboren en op 6 september 1811 opnieuw een zoon met de naam Paulus.

Overlijden van Paulus de Koning (1777-1813), Adriaantje hertrouwd

Paulus de Koning is op 8 februari 1813 verdronken bij het vergaan van de gaffelschuit van Leendert Buurveld (2).  Adriaantje was 32 jaar toen ze weduwe werd en met twee jonge kinderen overbleef. Ze hertrouwde op 30 december 1814 met weduwnaar Cornelis Verhage (1773-1848) die ook visser was. 
Op 29 mei 1816 werd dochter Adriana Verhage geboren.
In 1848 is de tweede man van Adriaantje Abeele overleden. Haar eigen beroep was weesmoeder.

Huwelijk van de kinderen 
- Dochter Hendrina trouwde op 22 februari 1828 met Willem Buurveld. Ze waren allebei 21 jaar en hadden al een zoon Leendert Buurveld die op 3 januari 1828 geboren was en door Willem erkend is.
- Zoon Paulus de Koning trouwde op 29 oktober 1837 met Cornelia Touw, geboren in Zuidland.
Ze kregen zes kinderen waarvan er een jong overleed. Paulus, Bastiana, Cornelis, Adriaantje en Willem zijn allemaal ouder dan zeventig jaar geworden en tussen 1912 en 1923 overleden.
Cornelia Touw (1813-1849) overleed tijdens de cholera-epidemie van 1849. Paulus bleef met zes jonge kinderen achter, Hij hertrouwde met Willemtje Rooij in 1851. Ze kregen samen nog een dochter Aaltje die na enkele maanden overleed.
- Adriana Verhage trouwde in 1856 met Leendert de Koning die in 1854 gescheiden was van Pieternella Rooij. Ze waren allebei 39 jaar. Leendert geboren 29 januari 1817 is op 5 januari 1864 overleden. Adriana hertrouwde met Govert Schilperoord in 1866.

Familieleden op zee gebleven
Naast Paulus de Koning (1777-1813) zijn in de loop van de eeuw meer familieleden verdronken.
- Willem Buurveld (1806-1828). De man van Hendrina de Koning verdronk op 5 maart 1828. Gezien deze datum kunnen we concluderen dat Willem Buurveld  bij de bemanning van de Catharina Elisabeth hoorde die bij Egmond in een storm vergaan is. Zie tekst op dit weblog van 21 maart 2012. Hendrina en Willem waren in februari getrouwd en hadden een zoontje van twee maanden. Hendrina de Koning is in 1834 hertrouwd met Leendert Wittekoek (3). Leendert was in 1856 omroeper volgens het bevolkingsregister.
- Paulus de Koning (1811-1863) was een van de bemanningsleden van de Vrouwe Aplonia, een van de sloepen die van 3 op 4 december 1863 met man en muis vergaan is (4).
- Cornelis de Koning (1874-1895) was als jongen aan boord van de sloep Zeemanshoop die in  december 1895 is vergaan. Hij was ongehuwd, zoon van Paulus de Koning en Kaatje Vroegindeweij, kleinzoon van de hierboven vermelde Paulus.

1. Volgens de liste civique uit 1811 is Paulus op 5 november 1776 geboren. De doop vond in 1777 plaats. Doopboek Middelharnis dtb 7p3. De tekst luidt: Anno 1777. Den 29 Januari is gedoopt een onegt kindt -Paulus- V: Paulus de Koning (zijnde reeds overleden), M: Neeltje van Besoijen. Gegevens van Pieter Koster Czn.
2. Huwelijsakte 2e huwelijk Adriaantje . 1814, akte 31.

3. Zie Parenteel William Hutchison - Paulus de Koning en huwelijksbijlage bij het huwelijk van 22 februari 1828 Buurveld -  de Koning. Ook de vader van Willem Buurveld,  Leendert Buurveld, is bij de scheepsramp van 1813 verdronken. Huwelijksakte 13 van 11 mei 1834 vermeldt zowel het overlijden van Paulus de Koning (1777-1813) als van Willem Buurveld (1806-1828).

4. Huwelijksakte 11 van 21 april 1866, Paulus de Koning met Kaatje Vroegindeweij.

Paulus de Koning heeft in de Franse tijd zoals veel vissers uit Middelharnis onder Deense vlag gevaren, in 1798 was hij aan boord van de gaffelvisschuit De Goede Verwachting. Zie bericht van 6 april 2016.

Hendrik Viskil (1834-1870) en Cornelia Lugthart (1836-1896)

Ouders
Hendrik Viskil is een zoon van Willem Viskil, visser, en Martina Hoogmoed. Over het gezin van zijn grootouders gaat de vorige tekst van 11 mei 2013 op dit weblog.
Cornelia Lugthart is een dochter van Jaspert Lugthart, arbeider te Nieuwe-Tonge en Adriaantje Wittekoek (overleden 1854). Cornelia is in Sommelsdijk geboren.

Ten tijde van het huwelijk was alleen de vader van Cornelia nog in leven.  De beide ouders van Hendrik zijn in 1849, het jaar van de grote cholera-epidemie, overleden. Martina Hoogmoed op 14 maart en Willem Viskil op 21 juni. In juni en juli vielen de meeste doden maar ook in de maanden ervoor maakte de ziekte al slachtoffers.
Hendrik stond onder voogdij van de regenten van het weeshuis (vier namen in de huwelijksakte 6, 1856, genoemd).

Huwelijk en kinderen
Op 15 maart 1856 zijn Hendrik en Cornelia getrouwd, hij was 21 jaar en zij 19 jaar oud. Het beroep van Hendrik was visser. Zijn oom Cornelis, ook visser, was een van de getuigen. Het gezin heeft altijd in de Nieuwstraat gewoond.

Martina Viskil (1856-1933) was de oudste dochter, zij trouwde met Cornelis van der Kooij die arbeider was.
Jaspert Viskil (1857-1929) was hun tweede kind. Hij werd visser en is op 6 mei 1887 gehuwd met Sara Pietertje Sprong die ook uit een vissersfamilie kwam. De bruid was dienstbode ten tijde van het huwelijk.
Willem Viskil (1858-1895) werd visser en trouwde in 1882 met Pietronella Hollaar, dienstbode. Zij is afkomstig uit Zwartewaal, haar vader was visser. Het gezin is in 1873 in Middelharnis komen wonen. Willem was 23 jaar en Pietronella19 jaar oud toen ze trouwden.
Hendrik Viskil (1860-1937) trouwde op 7 mei 1886 met Martijntje Langbroek, een vissersdochter. Hendrik was visser en Martijntje dienstbode. Dit gezin is in maart 1894 naar Rotterdam vertrokken.
Adrianus (1863-1910) was visser en is in maart 1896 met zijn gezin (vrouw en drie kinderen) naar Den Haag vertrokken. Adrianus is in Rotterdam overleden, gescheiden van Aartje Jacoba de Wert uit Heenvliet.
Krijn Viskil (1864-1916) werd visser en is in 1890 getrouwd met vissersdochter Martijntje de Korte.
Adriaantje (1866-1947) is in Middelharnis gebleven, trouwde in 1893 met Leendert Koote die brievenbesteller was.
Anna (1869-1927) trouwde in 1892 met Gerrit van Eck, visser. Ze zijn samen in mei 1894 naar Rotterdam vertrokken.
Leendert (1870-?) werd geboren op 30 december 1870, hij is in december 1896 naar Rotterdam verhuisd.

Alle negen kinderen bereikten de volwassen leeftijd. Van de zes zonen werden er vijf visser, het beroep van de jongste weet ik niet. Van de drie dochters trouwde er maar een met een visser. Drie bruiden waren ten tijde van hun huwelijk dienstbode.Twee zonen die visser waren zijn verdronken. Drie zonen en een dochter zijn in de jaren '90 van de negentiende eeuw uit Middelharnis weggegaan. Hendrik, Leendert en Anna naar Rotterdam en Adrianus naar Den Haag. Alleen Martina, Jaspert en Adriaantje zijn in Middelharnis gebleven.

Hendrik Viskil in 1870 overleden
Hendrik Viskil is op 21 mei 1870 verdronken toen hij overboord sloeg op 55 graden NB van de vissloep Middelharnis. Hij was 36 jaar oud.
De sloep Middelharnis was van reder Johannes Meijer Veerman, de schipper was Cornelis Smit. De zoon van de schipper is in 1868 omgekomen toen hij overboord sloeg en in 1872 is de sloep in zijn geheel vergaan met de volledige bemanning.

Cornelia bleef in 1870 achter met acht kinderen waarvan de oudste nog geen veertien jaar was. De jongste zoon Leendert is op 30 december 1870 geboren, zeven maanden nadat zijn vader was verdronken.
Hoe Cornelia in haar levensonderhoud voorzag is niet bekend: ze is niet hertrouwd, ze was geen winkelierster en de zonen waren nog erg jong toen hun vader overleed.
Enkele jaren eerder, in 1867, was ook haar zus Anna Lugthart weduwe geworden toen haar man Marinus Du Pree verdronken is, hij was aan boord van de sloep Wisselvalligheid die in 1867 is vergaan.

Cornelia Lugthart is op 17 oktober 1896 overleden, zestig jaar oud. In 1894 waren dochter Anna en zoon Hendrik met hun gezinnen naar Rotterdam vertrokken. In december 1895 was zoon Willem op 36-jarige leeftijd omgekomen bij de ramp met de MD 18 Zeemanshoop. Adrianus en zijn gezin vertrokken in maart 1896. Deze ingrijpende gebeurtenissen heeft Cornelia dus nog allemaal moeten meemaken.
Na het overlijden van zijn moeder is Leendert in december 1896 ook naar Rotterdam vertrokken.

Schipper Willem Viskil (1858-1895) en de ramp met de Zeemanshoop, december 1895
Willem was elf jaar toen zijn vader in 1870 is verdronken. Willem is op jonge leeftijd naar zee gegaan en was pas 28 jaar oud toen hij in oktober 1887 schipper werd op de sloep Zeemanshoop van reder Kolff. In dit eerste jaar dat Willem schipper was is mijn oudoom Cornelis de Moei op 28 november 1888 overboord gevallen en verdronken (zie tekst op dit weblog van 3 februari 2012). Cornelis was twintig jaar oud.
Willem trouwde op 6 oktober 1882 met Pietronella Hollaar, geboren op 26 april 1863 in Zwartewaal. Enkele maanden daarvoor op 3 augustus 1882 was haar vader Jan Hollaar (1842-1882) verdronken (overlijdensakte 47), 39 jaar oud. Hij was over boord geslagen van de sloep Hendrika Adriana, een sloep van reder Kolff.
Op 27 januari 1883 werd dochter Cornelia geboren, gevolgd door Jan, Hendrik, Neeltje en Jasper. Hendrik is met Pietertje van den Berg, een dochter van Pieter van den Berg getrouwd (zie tekst van 12 november 2012).

In december 1895 is de sloep Zeemanshoop met man en muis vergaan in de omgeving van de Doggersbank. Willem was toen 37 jaar oud. Mijn overgrootvader Gerrit Jongejan, 63 jaar oud, was stuurman/ouweman op deze sloep.
Drie maanden na de dood van Willem, op 13 maart 1896 ,werd de jongste dochter van Willem en Pietronella geboren. Ze werd Willemtje genoemd. Pietronella bleef met zes kinderen achter waarvan de oudste bijna dertien was. Wat mij opviel is dat Pietronella en haar gezin overgingen naar de Christelijk gereformeerde kerk.

Het bestaande Vissersfonds was niet toereikend om in de behoeften van de nabestaanden te voorzien. Er werd daarom op allerlei manieren geld ingezameld. Onderstaande advertentie verscheen op  o.a. op 4 januari in de Gooi- en Eemlander en op 10 januari in het Rotterdamsch Nieuwsblad en het Algemeen Handelsblad.

Gooi- en Eemlander, 4 januari 1896

Maas- en Scheldebode, 27 december 1895

Krijn Viskil, overleden 1916
Krijn Viskil (1864-1916) zoon van Hendrik en Cornelia, is op 19 januari 1916 verdronken toen hij samen met Kaspar Bonjoannij overboord sloeg van de stalen sloep MD 14 Paul Kruger, schipper Leen Koster. Zie tekst met bronvermelding op dit weblog van 1 november 2012.

Vooruit, 26 januari 1916

Fragment uit een interview uit 1970.
Kasper Bonjoannij en Krijn Viskil voeren bij de ouwe Leen Koster. Ze zijn verdronken bij het overhalen van de zeilen, waarschijnlijk handen tussen de blokken dat prakkezeren ze. We zaten de trein hierover te praten. Stopten in Leiden, Leen Koster werd gevraagd door een mede-passagier waarom hij moest overhalen. Koster zei dat hij uit de vaargeul wilde blijven. Toen kregen deze weduwen ook een uitkering, omdat het ongeval verband hield met de oorlog. Dus uitkering voor oorlogsslachtoffer (1e wereldoorlog) daar gingen ze werk van maken. Ze kregen pensioen als oorlogsweduwen, 16 gulden in de week.

Interview van Kees Koster en Gerrit Langbroek met J. Boomsma uit 1970. ZB 1903 A 07 

Jan Viskil (1884-1938)
Begin september 1938 berichtte de IJmuider Courant dat de stoomtrawler IJM 60 Catharina Duyvis de visvangst moest afbreken omdat de schipper, Jan Viskil, ernstig ziek was geworden. Hij werd overgebracht naar het Antonius Ziekenhuis te IJmuiden, waar hij op 2 september 1938 overleed, 53 jaar oud. Jan Viskil werd op 26 december 1884 geboren te Middelharnis. Hij was de oudste zoon van Willem Viskil, schipper van de MD18 Zeemanshoop en Pieternella Hollaar. Hij trouwde op 10 juni 1910 met Annetje van Groningen, geboren op 6 maart 1885, dochter van Laurus van Groningen (1838-1917) en Bastiana Jordaan (1840-1927). In 1918 was Jan Viskil stuurman (ouweman) van de MD 11 Oranje Nassau en na de verkoop aan de rederij Klinge en Poortman te Maassluis werd hij schipper van deze vissloep tot eind 1925. Op 11 april 1931 vestigde Jan zich met vrouw en zoon in IJmuiden. Bij zijn begrafenis werd gememoreerd dat met hem de IJmuider vissersvloot een van haar meest geziene schippers had verloren. Zoon Willem werd huisschilder. Annetje Viskil-van Groningen overleed op 10 juni 1955 te Velsen, 70 jaar oud.

Gerrit Jongejan Gzn. en Cornelia Viskil
Een zoon van Gerrit Jongejan (verdronken in 1910, aan boord van de Luctor et Emergo) en Geertrui Witvliet (zie tekst van 13 februari 2012) heette ook Gerrit, geboren in 1887. Hij was visser en trouwde met Cornelia Viskil, eveneens in 1887 geboren. Cornelia was een dochter van Jaspert  Viskil en Sara Pietertje Sprong.

foto van de site online-begraafplaatsen

Adriana Buurveld (1801-1866) en Huibert Boer (1797 -1842)

De naam van Adriana Buurveld was ik al een aantal keren tegengekomen in het bevolkingsregister en in aktes. Haar beroep was winkelierster. Toen ik wat meer over haar te weten kwam zag ik hoeveel ellende ze heeft meegemaakt. Een voorbeeld van een hard en moeilijk leven in het Middelharnis van de negentiende eeuw, getekend door kindersterfte, cholera en scheepsrampen. En in haar gezin ook het overlijden van dochters die nog maar in de twintig waren.
Ook deze Arjaentje krijgt een plaats op mijn weblog.

De vader van Adriana Buurveld heette Jan Buurveld (1769-1843), hij  was evenals zijn broers visser. Haar moeder heette Pieternella of Pietertje Verhage (1769-1819). Adriana had één broer, Cornelis.

Adriana en Huibert
Adriana was nog jong toen ze trouwde: negentien jaar. Haar man Huibert Boer was geen visser, maar een schippersknecht uit Puttershoek. Hij was 23 jaar ten tijde van het huwelijk dat op 9 november 1820 werd voltrokken. De moeder van Adriana was toen net een jaar geleden overleden.

Kinderen:
1. Dirk in 1820, hij is in 1822 overleden
2. Pieternella in 1823. Zij heette Verhage Boer met haar achternaam.
3. Een doodgeboren kind in 1825
4. Jannetje in 1826.
5. Dirkje in 1829.
6. Marregie in 1831.
7. Jan Kornelis in 1833, overleden in  februari1837
8. Elizabeth in 1834, overleden in januari 1837.
9. Chieltje in 1836
10. Jan Cornelis in 1839.
11. Pieter in 1841, overleden in 1843.

Van de jongens heeft alleen Jan Cornelis Boer de kindertijd overleefd. Vijf van de zes dochters bereikten de volwassen leeftijd.

Adriana wordt weduwe
Huibert Boer overleed  in1842 in hij was toen ca. 44 jaar oud. Huibert is verdronken en zijn lichaam is op 4 maart 1842 in de gemeente Hardinxveld aan wal gebracht.
Adriana Buurveld was 41 jaar toen ze met zeven kinderen achterbleef, waarvan de oudste achttien en de jongste een jaar oud was. Om haar gezin te onderhouden begon ze een winkeltje op de Oostdijk.
Een jaar na haar man overleed ook Pieter, haar jongste zoon.

Huwelijk van de kinderen, overlijden van Pieternella, Jannetje, Dirkje en Marrigie
-Op 10 november 1844 trouwde Pieternella Verhage Boer met Arij Jongejan visser en pakhuisbaas (zoon van Gerrit Jongejan en Trijntje Dupré die ten tijde van het huwelijk al overleden waren), ze waren allebei 21 jaar. Ze kregen een dochter Adriana Jongejan op 7 september 1848. Op 23 juni 1849 is Pieternella overleden tijdens de cholera-epidemie, ze was 25 jaar oud.
Arij Jongejan is in 1851 hertrouwd met Elizabeth van Dijk. Hij was van 1859 tot en met 1867 schipper op de sloep Tweelingen, de MHS 3 van de weduwe Kolff (1).

Huwelijk van Pieternella Verhage Boer met Arij Jongejan
derde handtekening van onder: Adriana Buurveld
Huwelijksakte Middelharnis 1844, nr. 22.
Adriana was van beroep winkelierster blijkt uit deze akte.

- Jannetje trouwde in 1846 met Nicolaas Essenbagger uit Willemstad. Nicolaas was schippersknecht. Jannetje was twintig toen ze trouwde. Ze overleed in april 1865 op de leeftijd van 38 jaar.
- Dirkje trouwde op 27 oktober 1849 met Laurens van der Put, visser, ze waren 20 en 21 jaar. Ook Dirkje werd niet oud, ze overleed in 1857, 28 jaar oud.
- Marregie trouwde op 26 november 1850 met Hendrik van Dalen, visser, ze waren allebei 19 jaar oud.  Zoon Abraham is op 27 maart geboren. Marrigie is drie weken later op 18 april 1851 overleden.
- Chieltje trouwde in 1859 met Lambregt de Koning, ze waren 23 en 24 jaar oud. Lambregt was visser en is in 1863 verdronken. Chieltje is op 20 december 1879 overleden.
- Jan Cornelis trouwde op 10 november1863 met Pietertje Schilperoord. Ze kregen op 29 mei 1864 een dochter Adriana Pietertje, waarna Pietertje op 4 juni 1864 overleed, 26 jaar oud. Op 25 januari 1866 is Jan Cornelis hertrouwd met Jobje Langboek. Jan Cornelis is in 1899 overleden.

Opvallend is dat de dochters van Adriana jong trouwden: 19, 20 of 21 jaar oud. Maar nog opvallender is dat vier van de vijf volwassen dochters nog geen veertig jaar oud werden. Vier van de vijf dochters trouwden met een visser, de vijfde met een binnenschipper. .


Chieltje Boer en Lambregt de Koning (1835-1863). Scheepsramp Vrouwe Aplonia 1863
Chieltje en Lambregt trouwden in november 1859.Ze woonden bij Adriana Buurveld in het huis op de Oostdijk C387 later C570 waar Adriana haar winkeltje had.
Op 21 augustus 1860 werd Jan de Koning geboren en op 31 mei 1862 dochter Dirkje. Dirkje werd nog geen jaar oud; ze is op 17 mei 1863 overleden.
Op 3 en 4 december 1863 zijn veel vissersschepen tijdens een zware storm vergaan waaronder twee sloepen uit Middelharnis: de Eben Haëzer en de Vrouwe Aplonia met elk dertien bemanningsleden aan boord. Lambregt hoorde tot de bemanning van de Vrouwe Aplonia, schipper Maarten Langbroek. Hij was 28 jaar oud (geboren 11 april 1835).
Chieltje was op dat moment  in verwachting van zoon Lambregt die op 15 augustus 1864 geboren. Chieltje is nooit hertrouwd.

Chieltje en Adriana
Toen schoonzoon Lambregt omgekomen was bij de scheepsramp van 1863 bleef Adriana met dochter Chieltje Boer en kleinzonen Jan en Lambregt de Koning op de Oostdijk wonen, waar Chieltje de winkel van haar moeder voortzette.
Na het overlijden van Adriana werd Chieltje de hoofdbewoonster van het adres Oostdijk C 570, later van C 195.

Overlijden van Adriana Buurveld
Adriana Buurveld overleed op 6 juli 1866. De derde cholera-epidemie die Middelharnis trof was toen op zijn hoogtepunt. Veel slachtoffers vielen op de Oostdijk een berucht gebied door de sterk vervuilde sloot die daar de leefomgeving heel ongezond maakte. Onder de slachtoffers van de Oostdijk ook Adriana Buurveld, 65 jaar oud.
Van haar tien kinderen waren toen alleen Chieltje en Jan Cornelis nog in leven.

1. Vermelding in: De sloepen van Middelharnis, 1834-1923. Handgeschreven overzicht, auteur onbekend. Aanwezig in Maritiem Museum Rotterdam, 64 p.
Met dank aan Pieter Koster te Haarlem voor de gegevens over het overlijden van Huibert Boer.

Reder Johannis Meijer Veerman (1808-1892)

Johannis Meijer Veerman was rond 1870 reder van de sloepen Middelharnis, Op Hoop van Zegen en Ulbo. Veerman was met drie sloepen een kleine reder.

Ouders, broer en zussen
Johannis Meijer Veerman was een zoon van Willem Leonard Veerman, die koopman was, en van Huibertje Meijer. W.L. Veerman was in het begin van de negentiende eeuw vele jaren pachter van de visafslag. Hij overleed op 19 oktober 1850, 84 jaar oud. De moeder van Johannis was 69 jaar toen ze tijdens de cholera-epidemie op 7 juli 1849 overleed.

Johannis had een broer Leonardus Eliza Veerman, die in 1828 op 25-jarige leeftijd overleed en een zus Sara Magdalena, overleden op 3 maart 1855, 49 jaar oud. Zijn zus Johanna Veerman is in 1807 geboren en overleden op 27 maart 1891.

Levensloop van Johannis
Johannis bleef vrijgezel en woonde samen met zijn zus Johanna aan de Voorstraat in Middelharnis.  We komen zijn naam vaak tegen in de akten van de burgerlijke stand als aangever en als secretaris. Veerman was als gemeentesecretaris een vooraanstaand persoon in de dorpsgemeenschap, een sociaal voelend man die als vraagbaak fungeerde en die hulp bood bij formaliteiten waar mensen mee te maken kregen.

Johannis was voogd van verschillende kinderen uit vissersfamilies. Zo werd hij voogd van Adriaantje Koning toen haar moeder Sara Koning in 1849 overleed. Ook was hij voogd van Leendert Jan Hotting.

Veerman was een vermogend man. Bij zijn overlijden in 1892 liet hij 30.000 gulden na aan de Nederlands Hervormde kerk en 10.000 gulden aan de diaconie

Reder

Sinds 1853 was Veerman boekhouder van de sloep de Hoop. Deze sloep was eigendom van meerdere personen.

In 1865 liet Veerman de sloep Middelharnis bouwen bij de scheepswerf L. van Dam & Co. in Vlaardingen. In 1869 volgde de Ulbo, eveneens besteld bij de werf van Van Dam. Veerman werkte samen met de firma Wed. C. Kolff en Zoon, die contractueel de opdrachtgever was voor deze sloep. In 1870 liet Veerman de Op Hoop van Zegen bouwen op de werf van Peeman in Middelharnis.

De zeven jaar oude sloep Middelharnis verging in november 1872 met man en muis.

Tijdens de winter van 1875-76 waren de besommingen laag. De tegenvallende opbrengsten hielden aan tot en met de winter van 1879-80. Het was door de lage verdiensten lastig om aan mensen te komen. Een deel van de vissers gingen liever voor meer geld als haringvisser werken. De kleine rederij van Veerman kon het niet meer bolwerken. De grotere reders Slis en Kolff bleven over. In 1878 stopte Veerman als reder. De Op Hoop van Zegen (MD 16) en de Ulbo (MD 15) gingen over naar de firma Kolff.

De haven van Middelharnis in 1890
Op de achtergrond de MD 16 Op Hoop van Zegen

Lijnbaan en taanderij

Johannis Meijer Veerman kocht in 1853 samen met de firma wed. C. Kolff en Zoon de touwslagerij aan het Beneden Zandpad. Ook hadden de compagnons samen een taanderij voor het conserveren van touwwerk in eigendom.

© Marlies Jongejan, maart 2024

Gerrit Jongejan (1794-1844) en Trijntje Dupré (1798-1843)

Ouders, broers en zussen
Gerrit Jongejan is de vijf jaar oudere broer van betovergrootvader Jakob Jongejan, ze zijn zonen van Arie Pietersz. Jongejan en Maria Stapel. De naam Gerrit is in de familie gekomen via de vader van Maria, Gerrit Stapel. Zie bericht van 5 februari 2012 op dit weblog. Trijntje Dupré (ook wel Du pré, Duprée) is een dochter van Marinus Duprée (visser) en Teuntje van den Berg.

Huwelijk en kinderen
Gerrit was 24 en Trijntje 20 toen zij op 5 augustus 1818 trouwden. In augustus trouwen was voor vissers erg ongebruikelijk want het was midden in het zomerseizoen. Arij Jongejan (visser) en Marinus Dupr(e)é (visser/schipper)  hebben toestemming gegeven via onderhandse bestemming zij waren beiden "ter visserij op de Noordzee".
Uit een bijlage bij de huwelijksakte (akte 18 , Middelharnis 1818) wordt duidelijk dat er sprake was van een bijzondere situatie. Gerrit verzocht de rechtbank in Den Briel om dispensatie om te mogen trouwen zonder dat er een tweede afkondiging gedaan was.

daar hij suppliant van beroep een visscher is en eerst op den 28sten van de maand julij 1818 van een reis uit Noordzee dewelke twaalf weken geduurd had terug is gekomen en wederom den 7e augustus eene dergelijke reis moet aanvangen.....

[verzoek om] na het doen van de eerste afkondiging het huwelijk tusschen hem suppliant en Trijntje Dupré Marinusdochter (dewelke zich reeds in een zwangeren staat bevind) te voltrekken. 

Vijf maanden na het huwelijk, op 15 januari 1819, werd de oudste zoon Arij geboren is. Arij is op 23 maart 1819 overleden. Teuntje is op 6 juli 1820 geboren, daarna volgt opnieuw een Arij op 29 april 1823. Dan volgt Marinus op 30 augustus 1824 (overleden 11 augustus 1825). Vlak na het overlijden van Marinus die bijna 1 jaar oud was volgt een doodgeboren kind op 11 november 1825. De tweede dochter Maria is van 24 december 1826 en dan volgt Katharina op 14 juli 1830. Op 9 november 1832 is opnieuw een zoon Marinus geboren en op 3 oktober 1834 volgt Lientje.
Trijntje en Gerrit kregen 9 kinderen waarvan er één doodgeboren is en twee overleden zijn als zuigeling. Katharina overleed in 1850 toen ze 19 jaar oud was. Haar beide ouders waren toen al overleden.

Gerrit Jongejan, schipper
Gerrit was visser en later visser/stuurman. In de winter 1829-30 trad hij aan als stuurman van de sloep 't Eiland Schouwen, aangekocht door Jacob Slis. Op 20 september 1836 was hij stuurman van de sloep Pieter en Johannes. Hij was in 1842 schipper op de MS 2 Zeeland en in 1843 op de MS 1 Waakzaamheid allebei schepen van reder Slis (1). 

Huwelijk van de kinderen
- Teuntje Jongejan trouwde als eerste op 17 november 1840; ze was toen 20, haar man heet Jan de Korte. Hij was visser maar zijn vader was arbeider. Het kwam niet zo vaak voor dat een zoon van een arbeider visser werd.
- Arij trouwde op 10 november 1844 met Pieternella Verhage Boer, zijn ouders waren toen al overleden. Ze waren allebei 21 jaar toen ze trouwden. Uit dit huwelijk zijn twee dochters geboren. Pieternella overleed tijdens de cholera-epidemie van 1849. Arie is in 1851 hertrouwd met Elizabeth van Dijk (1829-1901), ze kregen samen tien kinderen van wie er maar weinig in leven bleven. Waaronder Gerrit Jongejan, geboren in 1854 die een zoon had die Adrianus Cornelis heette en die in 1910 verdronken is. Zie tekst van 2 november 2012,
- Maria is op 2 mei 1850 met Maarten Langbroek getrouwd (allebei 23 jaar). Maarten Langbroek was de schipper van de Vrouwe Aplonia, vergaan in december 1863.
- Marinus Jongejan trouwde op 27 april 1854 met Bastiana Wielaard; ze waren 21 en 20 jaar oud. Hun zoon Adrianus was in de periode 1887-1898 schipper op de MD 15 Ulbo en de MD 14 Noordover. Adrianus is in 1918 op 62-jarige leeftijd verdronken in de haven van IJmuiden, beroep: pakhuisknecht.

Visserijmonument IJmuiden, 2e naam van onderaan is Adrianus Jongejan

- Lientje is op 8 december 1857 met Leendert Jan Langbroek (broer van Maarten) getrouwd, ze waren 27 en 23 jaar oud. Lientje is in 1861 overleden.


Overlijden van Trijntje en Gerrit
Trijntje is in 1843 overleden toen ze 45 was en Gerrit in 1844 toen hij 50 was. Hij is op 7 mei 1844 in Zierikzee overleden, de aangifte werd gedaan door schoonzoon Jan de Korte en Arend Gijze, 40 jaar en visser. Ze waren waarschijnlijk met de Pieter en Johannes in Zeeland om vis aan de markt te brengen. Zeeland had geen eigen zeeviserij meer. Sloepen uit Middelharnis deden regelmatig Zeeuwse steden aan.
De minderjarige kinderen kregen als voogd Pieter Dupré (oom van de kinderen,broer van Trijntje) en Jan de Korte (zwager, de echtgenoot van Teuntje). Maria en Lientje woonden tot ze trouwden bij zwager Jan de Korte en zus Teuntje Jongejan in huis nr.414 Nieuwe Kaai. (2)

Schipper Jan de Korte (1816-1876)

Jan de Korte was in 1840 met de oudste dochter  Teuntje Jongejan (1820-1856) getrouwd. Teuntje was nog maar 35 jaar toen ze overleed. Teuntje en Jan hadden geen kinderen. In 1857 is Jan hertrouwd met Trijntje Langbroek, zij was twintig en hij 41 jaar. Ze kregen acht kinderen van wie er twee binnen het jaar overleden.

Op 13 november 1876  is Jan de Korte over boord geslagen van de sloep Onbestendigheid op 54 graden N.B. evenals matroos Arij Dupree en de jongen Kornelis den Braber. Zie ook de tekst van 25 maart 2013 over Helena Cornelia de Korte.

1. Vermelding in: De sloepen van Middelharnis, 1834-1923. Handgeschreven overzicht, auteur onbekend. Aanwezig in Maritiem Museum Rotterdam, 64 p. en Archief Gemeente Middelharnis, inv. nr. 2191.
2. Met dank aan Pieter Koster Haarlem voor deze aanvulling.